47 godina od ubistva Malcolma X

Malcolm X, afroamerički aktivista, muslimanski vjerski vođa i propovjednik, ubijen je prije 47 godina (21. februara 1965.) u New Yorku tokom obraćanja Organizaciji za afroameričko jedinstvo.

Rođen je kao Malcolm Little u Nebraski 1925. godine. Još kao tinejdžer je odustao od školovanja i otišao u Boston, gdje se počeo baviti kriminalnim aktivnostima. Sa 21 godinom je završio u zatvoru zbog provale i tu se prvi put susreo sa učenjima Elijaha Muhammada, lidera Nacije islama, koja je zagovarala crnački nacionalizam i rasni separatizam te osuđivala Amerikance evropskog porijekla kao nemoralne "đavole". Ova učenja su snažno uticala na Malcolma, koji ih je počeo proučavati, obrazovati se i promijenio prezime u X, što je simboliziralo ukradeni afrički identitet.

Šest godina kasnije, izašao je iz zatvora i postao aktivni član Nacije islama. Za razliku od Martina Luthera Kinga, X je zagovarao samoodbranu i oslobađanje Afroamerikanaca "svim potrebnim sredstvima". Kao strastvenog govornika, afroamerička zajednica širom zemlje ga je cijenila, tako da je stekao veliku popularnost.

Početkom '60-ih godina prošlog stoljeća, počeo je kritikovati i razvijati drugačiju filozofiju od Elijaha Muhammada, za kojeg je smatrao da ne podržava dovoljno pokret za građanska prava. Malcolmovu neprimjerenu izjavu o atentatu na Kennedyja, Elijah Muhammad, koji je mislio da je Malcolm postao previše moćan i omiljen, iskoristio je kao priliku da ga suspenduje iz Nacije islama.

U junu 1964. godine, nakon zvaničnog isključenja iz Nacije islama i hodočašća u Meku, Malcolm je osnovao Organizaciju za afroameričko jedinstvo, koja je zagovarala crnački identitet i smatrala da je rasizam, a ne bijela rasa, najveći neprijatelj Afroamerikanaca. Njegov novi pokret dobijao je sve više članova, a umjerena filozofija postajala je veoma uticajna, posebno među studentima koji su zagovarali nenasilje.

Ubijen je tokom skupa Organizacije u New Yorku, a tri člana Nacije islama su osuđena zbog atentata. Knjiga o njegovom životu, Autobiografija Malcolma X, postala je izuzetno čitana nakon atentata. Njegove ideje o nezavisnosti i snimljeni govori pomogli su da Malcolm X do danas ostane jedan od najvećih simbola borbe za prava Afroamerikanaca.